Krzyknął na całą dyspozytornię: Strzelanina w Krakowie! Chwilę później wiedzieliśmy, że dzieje się coś strasznego”. Kulisy akcji ratunkowej po zamachu
Dziesiątki zgłoszeń, poszkodowani rozrzuceni po centrum Krakowa, niepewność dotycząca liczby napastników i dramatyczna walka o to, aby nikt nie został bez pomocy. Dominik Wilk – Główny Dyspozytor Medyczny, który koordynował działania podczas sobotniego zamachu w Krakowie, w rozmowie z redaktorem naczelnym 112Małopolska – Łukaszem Patrzykiem opowiada o pierwszych minutach tragedii, decyzjach podejmowanych pod ogromną presją oraz problemach, które ujawniła ta akcja.
To również rozmowa o ludziach, których nie widać na nagraniach z miejsca tragedii. O dyspozytorach medycznych, ratownikach, lekarzach, personelu szpitali i przypadkowych świadkach, którzy zamiast uciekać, ruszyli na pomoc.
„Myślałem, że to pojedynczy incydent. Bardzo szybko okazało się, jak bardzo się myliłem”
Łukasz Patrzyk: Wróćmy do soboty. Gdzie dokładnie byłeś, kiedy do dyspozytorni dotarła pierwsza informacja o strzałach w Krakowie? Co wtedy robiłeś?
Dominik Wilk – Główny Dyspozytor Medyczny: Byłem na stanowisku Głównego Dyspozytora Medycznego. Pamiętam moment, kiedy pojawiła się pierwsza informacja o sytuacji na Rynku Głównym. Bartek Strojek, który jako pierwszy przyjął zgłoszenie, krzyknął na całą dyspozytornię: „Strzelanina w Krakowie!”.
Początkowo podszedłem do tego z pewnym dystansem. W Krakowie zdarzały się już sytuacje związane z użyciem broni. Pomyślałem, że może chodzić o pojedynczy incydent.
Jednak kilkadziesiąt sekund później okazało się, jak bardzo się myliłem. Zaczęły napływać informacje o dużej liczbie poszkodowanych. Wtedy wszyscy zrozumieliśmy, że mamy do czynienia z czymś naprawdę poważnym.
Łukasz Patrzyk: Czy kiedykolwiek przypuszczałeś, że jako dyspozytor medyczny będziesz musiał koordynować działania po tak dramatycznym zdarzeniu? I to w samym centrum Krakowa?
Dominik Wilk: Nie. Nigdy nie spodziewałem się, że do czegoś takiego dojdzie w naszym kraju. O podobnych wydarzeniach słyszeliśmy wcześniej z zagranicy.
Nie zakładaliśmy, że pewnego dnia taka tragedia wydarzy się u nas, na naszym własnym podwórku.
Łukasz Patrzyk: Co działo się w dyspozytorni po pierwszym zgłoszeniu? Czy kolejne informacje przekazywali operatorzy numeru 112, czy również bezpośrednio dzwoniono pod numer 999?
Dominik Wilk: Pierwsze informacje dotarły do nas bardzo szybko. Zaraz po pierwszym zgłoszeniu rozpoczęła się prawdziwa lawina.
Telefony dzwoniły niemal jednocześnie. Do systemu zaczęły wpływać kolejne karty zgłoszeń. Było ich tak dużo, że w pewnym momencie miałem problem nawet z otwarciem i potwierdzeniem kolejnej karty, ponieważ system był przeciążony liczbą napływających informacji.
Jednocześnie otrzymywaliśmy telefony od osób, które informowały o strzelaninie na Rynku Głównym.
Najtrudniejsze było to, że zgłoszenia dotyczyły różnych lokalizacji. Musieliśmy ustalić, czy kolejne informacje dotyczą tych samych poszkodowanych, czy zupełnie nowych osób, które jeszcze nie otrzymały pomocy.
Naszym najważniejszym zadaniem było dopilnowanie, aby do każdego poszkodowanego dotarły odpowiednie siły i środki.
„Wyciągnęliśmy tablicę na środek dyspozytorni. Zaczęliśmy zapisywać ulice”
Łukasz Patrzyk: Pamiętasz swoją pierwszą ważną decyzję jako koordynatora? Co zrobiłeś, kiedy stało się jasne, że liczba poszkodowanych jest ogromna?
Dominik Wilk: Jedną z pierwszych decyzji było wyciągnięcie tablicy na środek dyspozytorni.
Poprosiłem dyspozytorów, aby przekazywali mi nazwy ulic, z których napływały zgłoszenia. Zaczęliśmy je zapisywać i zestawiać z informacjami o poszkodowanych.
W pewnym momencie na monitorach mieliśmy kilkadziesiąt kart dotyczących tego samego zdarzenia. Trzeba było to wszystko uporządkować.
Musieliśmy wiedzieć, gdzie znajdują się poszkodowani, gdzie wysłaliśmy już zespoły i czy gdzieś nie ma człowieka, który nadal czeka na pomoc.
Drugą niezwykle ważną decyzją była reorganizacja pracy dyspozytorni.
Trzeba pamiętać, że pomimo tragedii na Rynku Głównym całe województwo nadal funkcjonowało. Ludzie nadal mogli dostawać zawałów, ulegać wypadkom czy potrzebować pilnej pomocy medycznej.
Nie mogliśmy dopuścić do sytuacji, w której całkowicie skupimy się na jednym zdarzeniu, a przeoczymy inne zgłoszenia.
Dlatego podzieliliśmy zadania. Każdy z dyspozytorów wiedział, za co odpowiada. Część osób zajmowała się tragedią w Krakowie, a pozostali zabezpieczali bieżącą pracę systemu.
Chciałbym tutaj podkreślić rolę mojego zastępcy, Amadeusza Zadebernego, oraz pozostałych dyspozytorów, w tym Pawła Pobiegi. To była wspólna praca całego zespołu.
Łukasz Patrzyk: Czyli w pewnym momencie największym zagrożeniem organizacyjnym było to, że w natłoku zgłoszeń ktoś może zostać pominięty?
Dominik Wilk: Dokładnie tak. Mieliśmy zgłoszenia z różnych ulic. Poszkodowani nie znajdowali się w jednym miejscu. Czasami odległość pomiędzy nimi wynosiła nawet około kilometra.
Musieliśmy cały czas weryfikować informacje. Czy to nowy pacjent? Czy ten poszkodowany został już zgłoszony? Czy wysłano tam zespół? Czy mamy odpowiednie siły i środki?
To było jedno z największych wyzwań tej akcji.
„Pierwszy zespół wykonał kawał znakomitej roboty”
Łukasz Patrzyk: Pierwszym zespołem ratownictwa medycznego, który dotarł na miejsce, był ZRM K01-176. Jak oceniasz działania jego kierownika i całego zespołu?
Dominik Wilk: Bardzo wysoko. Chciałbym szczególnie podkreślić pracę Przemka Janika i całego zespołu.
Komunikacja pomiędzy nami była naprawdę wzorowa. W takich sytuacjach ma to ogromne znaczenie.
To właśnie informacje przekazywane przez pierwszy zespół pozwalają dyspozytorni budować obraz sytuacji i podejmować kolejne decyzje.
Przemek wykonał kawał świetnej roboty. Był pierwszym KAM i w tej roli spisał się wzorowo.
Łukasz Patrzyk: Jak wyglądało dysponowanie kolejnych karetek? Czy od razu wiedzieliście, ile zespołów będzie potrzebnych?
Dominik Wilk: Na samym początku nie mieliśmy pełnego obrazu sytuacji.
Został zadysponowany pierwszy zespół. Następnie przez radio przekazaliśmy informację o zdarzeniu również pozostałym zespołom.
Prosiliśmy, aby te zespoły, które mogły zakończyć realizowane interwencje, zrobiły to możliwie szybko i zgłosiły gotowość do kolejnego wyjazdu.
To zadziałało. Zespoły bardzo sprawnie kończyły swoje dotychczasowe działania i mogły zostać skierowane na Rynek.
Chciałbym tutaj podziękować ratownikom Krakowskiego Pogotowia Ratunkowego. Ich reakcja i zaangażowanie były bardzo ważne.
Łukasz Patrzyk: W którym momencie zaczęły docierać do was informacje, że są ofiary śmiertelne?
Dominik Wilk: Takie informacje pojawiły się stosunkowo szybko.
Początkowo wiedzieliśmy o czterech osobach zmarłych. Później ta liczba wzrosła do sześciu.
Na miejscu działały zespoły, które prowadziły segregację medyczną i podejmowały czynności ratunkowe. Przy takiej liczbie poszkodowanych niezwykle ważne było właściwe określenie priorytetów udzielania pomocy.
„Ratownicy jechali do ludzi postrzelonych z broni palnej. A co z ich bezpieczeństwem?”
Łukasz Patrzyk: W jednym z wcześniejszych wywiadów w ogólnopolskie stacji, zwróciłeś uwagę na brak odpowiedniej ochrony balistycznej ratowników medycznych. Dlaczego ten temat jest dla ciebie tak ważny?
Dominik Wilk: Chciałbym, żeby ta tragedia stała się impulsem do poważnej dyskusji o bezpieczeństwie ratowników.
Strażacy i policjanci dysponują wyposażeniem ochronnym, które może być wykorzystywane podczas szczególnie niebezpiecznych zdarzeń. A co z ratownikami medycznymi?
My na co dzień jeździmy w standardowej odzieży ratowniczej. Ona nie zapewnia ochrony przed pociskami.
Zadajmy sobie pytanie, ile pogotowi ratunkowych w Polsce ma kamizelki kuloodporne i hełmy balistyczne. A jeżeli je mają, to czy w odpowiedniej liczbie?
W sobotę pierwszy zespół dotarł na miejsce, w którym chwilę wcześniej strzelano do ludzi. Początkowo nie było wiadomo, czy napastnik działał sam, czy jest ich więcej.
Nie wiedzieliśmy, czy ktoś kolejny nie pojawi się z bronią, na przykład w oknie któregoś z budynków.
Ratownicy byli skupieni na udzielaniu pomocy ciężko rannym ludziom. Czy nie powinni mieć przynajmniej podstawowej ochrony, która zwiększałaby ich bezpieczeństwo?
Łukasz Patrzyk: Czy twoim zdaniem kamizelki i hełmy balistyczne powinny znaleźć się na wyposażeniu każdej karetki?
Dominik Wilk: Uważam, że powinniśmy poważnie rozważyć takie rozwiązanie.
Niech te kamizelki leżą w ambulansie. Niech ktoś odpowiada za ich stan techniczny, przeglądy i gotowość do użycia.
Oby nigdy nie były potrzebne. Ale jeżeli dojdzie do kolejnej takiej sytuacji, ratownicy powinni mieć możliwość odpowiedniego zabezpieczenia się.
Nie możemy myśleć o takich rzeczach dopiero wtedy, kiedy wydarzy się tragedia.
„Nikt się z nikim nie kłócił. Chcę to wyraźnie sprostować”
Łukasz Patrzyk: Rozmawiałem również z lekarzami, którzy udzielali pomocy rannym policjantom. W przestrzeni medialnej pojawiła się informacja, że doszło do sporu z dyspozytornią o to, do którego szpitala ma zostać przewieziony jeden z funkcjonariuszy. Lekarze mieli nalegać na konkretną placówkę. Czy potwierdzasz taką sytuację?
Dominik Wilk: Potwierdzam, że odbyła się rozmowa dotycząca transportu pacjenta. Natomiast absolutnie zaprzeczam, że doszło do jakiejkolwiek kłótni.
Chciałbym to bardzo wyraźnie podkreślić.
Rozmawiałem z profesorem Michałem Pędziwiatrem. Jeżeli lekarze wskazywali, że pacjent powinien trafić do Szpitala Jana Pawła II, to nie było z naszej strony żadnego sprzeciwu dla samej zasady takiego transportu.
Problem polegał na czymś zupełnie innym.
W tamtym momencie nie mieliśmy jeszcze potwierdzenia ze szpitala, ilu kolejnych pacjentów i w jakim stanie placówka może przyjąć.
Wspólnie z Wojewódzkim Koordynatorem Ratownictwa Medycznego Mariuszem Martniczakiem weryfikowaliśmy gotowość szpitali.
Dla mnie najważniejsze było to, żeby pacjent trafił do placówki, która jest przygotowana na jego przyjęcie, ma odpowiedni personel i dostępny blok operacyjny.
Łukasz Patrzyk: Czyli nie chodziło o kwestionowanie decyzji lekarzy udzielających pomocy na miejscu, ale o potwierdzenie możliwości przyjęcia pacjenta przez szpital?
Dominik Wilk: Dokładnie. Jeżeli szpital potwierdzał gotowość przyjęcia pacjenta, nie było żadnego problemu, żeby zespół tam pojechał.
Musimy pamiętać, że w sytuacji tak ogromnego stresu i chaosu każdą informację trzeba zweryfikować.
Nie wystarczy, że ktoś przez telefon powie, że jest lekarzem i wskazuje konkretny szpital. Musimy mieć pewność, że placówka rzeczywiście wie o pacjencie i jest przygotowana.
Takie potwierdzenia uzyskiwaliśmy.
A co do Lekarzy, którzy udzielali pomocy na miejscu, wykonali świetną robotę. Należą im się ogromne podziękowania.
„Chciałem już zakończyć procedurę. Wtedy pojawiła się informacja o kolejnym zagrożeniu”
Łukasz Patrzyk: Pamiętasz moment, kiedy ostatni poszkodowany został przetransportowany do szpitala? Kiedy poczułeś, że najtrudniejsza część akcji jest już za wami?
Dominik Wilk: Pamiętam. Obserwowałem sytuację i widziałem, że na miejscu pozostał jeszcze pierwszy zespół, który dotarł na Rynek.
Zadzwoniłem do Przemka Janika, żeby upewnić się, czy na pewno nie ma już żadnych poszkodowanych wymagających pomocy.
Chodziło o to, żeby jeszcze raz sprawdzić teren wspólnie z pozostałymi służbami. Żeby nie okazało się, że ktoś leży gdzieś w bocznej ulicy i nadal potrzebuje ratunku.
Chciałem potwierdzić, czy możemy zakończyć procedurę dotyczącą zdarzenia z dużą liczbą poszkodowanych.
I wtedy pojawiła się kolejna niepokojąca informacja.
Łukasz Patrzyk: Co się wydarzyło?
Dominik Wilk: Przemek przekazał mi, że policjanci zauważyli coś, co mogło przypominać laserowy wskaźnik celowniczy broni.
Funkcjonariusze polecili ratownikom się schować. Pojawiło się podejrzenie, że w pobliżu może znajdować się kolejna uzbrojona osoba.
Wyobraź sobie tę sytuację. Wydaje się, że najtrudniejsze działania dobiegają końca, a nagle pojawia się informacja o potencjalnym kolejnym zagrożeniu.
Musieliśmy poczekać na wyjaśnienie sytuacji i potwierdzenie bezpieczeństwa zespołów.
Łukasz Patrzyk: Czyli nawet kiedy ratownicy zakończyli udzielanie pomocy poszkodowanym, nadal nie mieliście pewności, czy miejsce jest bezpieczne?
Tak. Dla mnie najważniejsze było bezpieczeństwo ludzi, którzy nadal znajdowali się na miejscu.
Byłem w kontakcie z zespołem. Chciałem wiedzieć, czy wszystko jest w porządku i czy możemy bezpiecznie zakończyć działania.
„Nie nazywajcie mnie bohaterem. Bohaterów było znacznie więcej”
Łukasz Patrzyk: Po tragedii zaczęto przedstawiać cię jako jednego z bohaterów tej akcji. Mam jednak wrażenie, że społeczeństwo wciąż niewiele wie o odpowiedzialności, jaka spoczywa na dyspozytorach medycznych. Jak ty to odbierasz?
Dominik Wilk: Chciałbym bardzo wyraźnie powiedzieć jedną rzecz: nie czuję się bohaterem i nie chcę, żeby mnie tak nazywano.
Naprawdę źle się czuję, kiedy ktoś próbuje przedstawiać mnie jako bohatera tej tragedii.
Wykonywałem swoją pracę. Starałem się zrobić to najlepiej, jak potrafię.
To była jedna z pierwszych tak dużych akcji, w których uczestniczyłem jako Główny Dyspozytor Medyczny. Ale nie byłem tam sam.
Za mną stał cały zespół ludzi.
Jeżeli chcemy mówić o bohaterach, to przede wszystkim powinniśmy pamiętać o dwóch policjantach, którzy zatrzymali napastnika, narażając własne życie i zdrowie.
Łukasz Patrzyk:Ale przecież to również dzięki waszym decyzjom i pracy ratowników wielu poszkodowanych otrzymało pomoc.
I właśnie dlatego nie chciałbym, żeby z tej tragedii wyciągano jednego człowieka i robiono z niego bohatera.
Popatrzmy na ratowników medycznych, którzy byli na miejscu. Na ludzi, którzy opatrywali postrzelonych. Na dyspozytorów, którzy odbierali zgłoszenia i kierowali pomocą.
Popatrzmy na przypadkowych świadków, którzy zamiast wyciągać telefony i nagrywać, zaczęli pomagać rannym.
Na lekarzy i pielęgniarki, którzy później walczyli o życie poszkodowanych w szpitalach.
To oni wszyscy zasługują na uznanie.
Nie chcę, żeby ta tragedia była opowieścią o jednym bohaterze.
„Ćwiczymy katastrofy, ale rzeczywistość wygląda zupełnie inaczej”
Łukasz Patrzyk: Po tak ogromnej akcji trudno nie zastanawiać się nad tym, co można poprawić. Czy już dzisiaj widzisz elementy polskiego systemu ratownictwa medycznego, które wymagają zmian?
Dominik Wilk: Przede wszystkim musimy lepiej przygotować się na takie zdarzenia.
Organizujemy ćwiczenia z dużą liczbą poszkodowanych i bardzo dobrze, że to robimy. Problem polega jednak na tym, że scenariusze ćwiczeń często znacząco różnią się od rzeczywistości.
Podczas ćwiczeń mamy zazwyczaj jedno miejsce zdarzenia. Zespoły wiedzą, gdzie mają dojechać, są przygotowane i czekają na sygnał.
W sobotę wyglądało to zupełnie inaczej.
Mieliśmy wiele lokalizacji, a poszkodowani znajdowali się w różnych częściach centrum miasta. Odległości pomiędzy nimi wynosiły niekiedy nawet kilometr.
Do tego dochodziła niepewność dotycząca bezpieczeństwa, liczby napastników i kolejnych zgłoszeń.
Nie da się w pełni odtworzyć takiej sytuacji podczas standardowych ćwiczeń.
Łukasz Patrzyk: Czy twoim zdaniem polski system ratownictwa jest przygotowany na kolejny podobny zamach?
Dominik Wilk: Uważam, że musimy zrobić znacznie więcej.
Chciałbym, żeby ta tragedia uświadomiła wszystkim, że takie zdarzenia nie są już tylko czymś, co oglądamy w telewizji i co dzieje się poza granicami Polski.
To wydarzyło się u nas.
Musimy ćwiczyć częściej, bardziej realistycznie i wspólnie. Nie wystarczą jedne duże ćwiczenia raz w roku. Mówię tutaj zarówno o zespołach ratownictwa medycznego, jak i o dyspozytorniach oraz szpitalach.
Każdy z tych elementów musi wiedzieć, jak działać podczas zdarzenia o tak ogromnej skali.
„Szpitale stanęły na wysokości zadania. O tych ludziach też trzeba mówić”
Łukasz Patrzyk: Dużo mówimy o ratownikach pracujących na Rynku, ale przecież ogromna część walki o życie poszkodowanych odbywała się później w szpitalach. Jak oceniasz ich przygotowanie?
Dominik Wilk: Bardzo wysoko. Chciałbym szczególnie podziękować wszystkim szpitalom, które zostały postawione w stan gotowości i przyjmowały poszkodowanych.
Byłem w bezpośrednim kontakcie z lekarzami, profesorami i osobami odpowiedzialnymi za organizację pracy poszczególnych placówek.
Wymienialiśmy informacje o możliwościach przyjęcia pacjentów i gotowości do dalszego leczenia.
Szczególne podziękowania chciałbym skierować do dr. Huberta Hymczaka, ordynatora Oddziału Intensywnej Terapii Szpitala im. Gabriela Narutowicza w Krakowie, prof. Wojciecha Szczechlika z 5. Wojskowego Szpitala Klinicznego oraz dr. Jana Magiery ze Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie.
Nie możemy również zapominać o pozostałych placówkach, w tym Szpitalu im. Ludwika Rydygiera, Szpitalu im. Stefana Żeromskiego oraz Szpitalu im. Jana Pawła II.
Chciałbym także podkreślić współpracę z Wojewódzkim Koordynatorem Ratownictwa Medycznego Mariuszem Martniczakiem.
To była bardzo ważna część całej operacji ratunkowej.
Łukasz Patrzyk: Czyli z twojej perspektywy powodzenie działań zależało nie tylko od tego, jak szybko karetka dotrze do poszkodowanego, ale również od sprawnej współpracy z placówkami medycznymi?
Dominik Wilk: Oczywiście. Nie wystarczy dotrzeć do pacjenta, zabezpieczyć go i rozpocząć transport. Trzeba jeszcze wiedzieć, gdzie ten człowiek otrzyma właściwą pomoc.
W przypadku ciężkich obrażeń, szczególnie ran postrzałowych, ogromne znaczenie ma dostępność odpowiedniego zespołu specjalistów, sal operacyjnych i całego zaplecza szpitalnego. Dlatego kontakt ze szpitalami był tak istotny. Nie chciałbym, żeby w całej tej dyskusji zapomniano o lekarzach, pielęgniarkach i pozostałym personelu medycznym.
To również dzięki ich pracy poszkodowani przeżyli.
„Każda taka akcja wymaga analizy. Nie chodzi o szukanie winnych”
Łukasz Patrzyk: Wspomniałeś o konieczności wyciągnięcia wniosków. Czy podczas sobotnich działań wszystko funkcjonowało tak, jak powinno?
Dominik Wilk: Nie chciałbym dzisiaj stwierdzać, że wszystko było idealnie. Czy były rzeczy, które można było zrobić inaczej? Oczywiście, że takie kwestie mogą się pojawić. Właśnie po to przeprowadza się analizy działań ratowniczych.
Myślę, że w najbliższych tygodniach będziemy szczegółowo omawiać przebieg tej akcji.
Ale dla mnie bardzo ważne jest to, w jaki sposób będziemy o tym rozmawiać.
Nie powinniśmy publicznie wytykać sobie błędów, zanim jeszcze przeanalizujemy całe zdarzenie. Powinniśmy spotkać się, spokojnie omówić poszczególne decyzje, sprawdzić, co zadziałało, a co wymaga poprawy. Nie po to, żeby szukać winnych, ale po to, żeby podczas kolejnego podobnego zdarzenia działać jeszcze skuteczniej.
Łukasz Patrzyk: Czy jest coś, czego jeszcze nie powiedziałeś publicznie, a co twoim zdaniem powinno wybrzmieć po tej tragedii?
Dominik Wilk: Przede wszystkim podziękowania dla wszystkich osób, które uczestniczyły w tych działaniach. Chciałbym podziękować Bartkowi Strojkowi, który jako pierwszy przyjął zgłoszenie i zaalarmował dyspozytornię, mojemu zastępcy Amadeuszowi Zadebernemu, Pawłowi Pobiedze oraz wszystkim pozostałym dyspozytorom – Maria Zajączkowska, Barbara Adamska, Magdalena Rutkowska,Monika Czwornóg-Kula.
Ogromne podziękowania należą się Przemysławowi Janikowi i całemu zespołowi K01-176, który jako pierwszy dotarł na miejsce, a także wszystkim pozostałym zespołom ratownictwa medycznego.
Nie możemy zapominać o Wojewódzkim Koordynatorze Ratownictwa Medycznego Mariuszu Martniczaku oraz o lekarzach i personelu szpitali, którzy zostali postawieni w stan gotowości i walczyli o życie poszkodowanych.
Byłem w bezpośrednim kontakcie z przedstawicielami szpitali. Widziałem, jak wiele pracy wykonywano również poza miejscem tragedii.
To był wysiłek bardzo wielu ludzi. Chciałbym, żebyśmy potrafili to docenić i jednocześnie wyciągnąć wnioski, które sprawią, że w przyszłości będziemy jeszcze lepiej przygotowani.
112Małopolska: Sobotnia tragedia w Krakowie pokazała, że działania ratownicze nie ograniczają się do miejsca, w którym doszło do zamachu. Za każdą karetką, która dociera do poszkodowanego, stoi również dyspozytornia, w której podejmowane są decyzje mające bezpośredni wpływ na ludzkie życie.
W sytuacji, gdy jednocześnie napływają dziesiątki zgłoszeń, a poszkodowani znajdują się w różnych lokalizacjach, szczególnego znaczenia nabierają organizacja pracy, komunikacja i współdziałanie wszystkich służb.
Rozmowa z Głównym Dyspozytorem Medycznym pokazuje również, jak wiele pytań pozostaje do rozstrzygnięcia. Czy ratownicy medyczni powinni dysponować ochroną balistyczną? Czy ćwiczenia odpowiednio przygotowują służby do rzeczywistych zamachów? Czy wszystkie dostępne zasoby ratownicze są właściwie wykorzystywane?
To pytania, na które odpowiedzi powinny przynieść szczegółowa analiza sobotnich działań oraz dalsza dyskusja o bezpieczeństwie ratowników i pacjentów.
Bo najważniejszym wnioskiem z tej tragedii powinno być nie tylko docenienie ludzi, którzy ratowali życie, ale również stworzenie im jeszcze lepszych warunków do działania.
